گناباد شهر اسطوره ها

مردم گناباد دارای شناسنامه اند |مردمی که دانشمندی از آنها برنخواست شناسنامه ندارند.

حضرت آیت الله جوادی آملی در دیدار علما و طلاب حوزه علمیه گناباد با اشاره به پیشینه تاریخی این شهر یاد آور شدند: به لطف الهی مردم گناباد دارای شناسنامه هستند مردمی که دانشمندی از آنها برنخواست شناسنامه ندارند.

در این دیدار که در سالروز بزرگداشت مرحوم کلینی در بنیاد بین المللی علوم وحیانی اسراء برگزار شد حضرت آیت الله جوادی آملی در بیاناتی ضمن بزرگداشت مقام علمی محدث بزرگ کلینی عنوان کردند: به برکت ثامن الحجج علی بن موسی الرضا صلوت الله و سلامه علیه استان خراسان عموماً و حوزه پربرکت گناباد خصوصاً، مهد پرورش بزرگانی باشد که بتوانند معارف قرآن و عترت را به جهان اسلام عرضه کنند.

ایشان با اشاره به پیشینه علمی و بزرگان گناباد عنوان کردند: بزرگانی از شما برخواسته ­اند، شما مردم گناباد دارای شناسنامه هستید افرادی که دانشمندی از آنها برنخواست شناسنامه ندارند. استعداد هست که دانشمندانی از شما برخواستند و به لطف الهی دارای شناسنامه هستید از علما، بزرگان، اساتید و حجج تان حداکثر استفاده را بکنید و بکوشید که آینده نه تنها گناباد و نه تنها خراسان رضوی، خراسان جنوبی و خراسان شمالی را، بلکه کل ایران را إن شاء الله با نورتان روشن کنید.

سخنی جناب شیخ اشراق دارد که خداوند هرگز وقف نامه ­ای تنظیم نکرده که علم را به کدام شهر و روستا بدهد، شما شرح حال علماء ، بزرگان، فقهاء، محدثین و حکماء و مفسرین را که نگاه کنید، می­بینید فلان فقیه از فلان روستا و فلان حکیم از فلان روستا است.

اگر این چنین است و اگر سرزمین تان به لطف الهی سرزمین دانش پرور هست، شما هم باید سعی و تلاش خود را داشته باشید که حضرت امیر (علیه السلام) است می فرماید: «لن تجتمع العظیمة و الولیمه » ولیمه با عزیمه جمع نمی شود اگر کسی خواست بجایی برسد عظم عظیم می­ طلبد.

در این دیدار که با حضور حجج اسلام مدنی ناشر الاسلام گنابادی، تقوی و آبسالان از اساتید برجسته حوزه، مدنی مدیر حوزه و جمعی از اساتید و طلاب حوزه علمیه گناباد برگزار شد. حجه الاسلام و المسلمین رضا مدنی در ابتدا به پیشینه علمی گناباد، حکما و علمایی که تحصیلات در حوزه نجف و محضر حضرت امام خمینی ره داشته اند و عارف فرزانه مرحوم بهلول گنابادی اشاره کرد.

متن بیانات حضرت آیت الله جوادی آملی در دیدار با علما و طلاب حوزه علمیه گناباد:

بسم الله الرحمن الرحیم

به برکت ثامن الحجج علی بن موسی الرضا (صلوت الله و سلامه علیه و علی آبائه الاطیبین و ابنائه الانجبین) استان خراسان عموماً و حوزه پربرکت شما (گناباد) خصوصاً مهد پرورش بزرگانی باشدکه بتوانند معارف قرآن و عترت را به جهان اسلام عرضه کنند.

امروز چون از یک نظر متعلق به محدث بزرگوار امامیه مرحوم کلینی (رضوان الله علیه) این جمله را از مرحوم کلینی نقل می­کنیم؛ مرحوم کلینی مستحضرید در کافی کمتر مطلبی از خود بیان نموده ­اند و غالباً به نقل حدیث اکتفاء نموده ­اند، فقط در بخشی از موارد بسیار فرمایش کوتاهی دارند. در فرق بین صفت ذات و صفت فعل یک بیانی دارند؛ در مسئله توحید خطبه نورانی امیر المؤمنین سلام الله علیه را نقل می­کنند آنجا هم بیانی دارند در آن خطبه­ ی نورانی که وجود مبارک امیر المؤمنین (علیه السلام) در آن بخش نهایی که سپاهیان را به طرف سپاه مشهوم اموی تهییج می کرد، یک سخرانی داشتند مرحوم کلینی بعد از نقل آن سخنرانی می­فرمایند اگر تمام جن و انس جمع شوند و در بین آنها پیامبری نباشد بخواهند سخنی و خطبه ­ای در معارف توحیدی مانند این بگویند، نخواهند توانست. گفته علی بن ابی طالب (علیه السلام) گفته ­ای نیست که بشر عادی بتواند مثل آن سخن بگوید. این عصاره فرمایش مرحوم کلینی در همین جلد اول اصول کافی است.

شارحان اصول کافی یکی پس از دیگری آمدند این جمله را شرح کرده­اند آنها که حدیث را شرح می­کردند، این جمله را شرح می کردند. قبل از مرحوم صدر المتألهین نمی­دانم کسی گفته باشد اول کسی که یادم هست مرحوم صدر المتألهین بعد مجلسی اول هست و بعد مجلسی دوم هست و بعد داماد مجلسی ملا صالح مازندرانی در شرح اصول کافی هست و بعد شارحان دیگر؛ مرحوم صدر المتألهین در شرح اصول کافی در ضمن این فرمودند اینکه مرحوم کلینی می­گوید اگر همه جن و انس جمع شوند و در بین اینها پیامبری نباشد، مقصود پیامبر اولو العظم است که اگر پیامبر غیر اولو العظم هم باشد نمی­تواند مثل علی سخن بگوید. (چه مقامی است؟) این فرمایش ایشان.

مرحوم کلینی رضوان الله علیه در همان جلد اول اصول کافی دارد به اینکه "ما کلم رسول الله (ص) العباد بکنه عقله قطه" یعنی وجود مبارک حضرت در تمام مدت عمر به اندازه ­ی عقل خودش با کسی حرف نزد اول کسی که اهل بیت را استثناء کرد مرحوم صدر المتألهین است و بعد مجلسی اول و دوم سایرین که با اهل بیت به اندازه­ اهل خودش سخن می­گفت و آنها متوجه می­شدند.

مهمترین جمله­ای که در آن خطبه است، در خطبه ای که مرحوم کلینی دارد می­گوید جن و انس اگر جمع شوند نمی­توانند مانند آن بگویند نکته­ای است که میرداماد به آن نکته رسیده در قبسات و آن نکته این است که برخی از مادیین شبهه می­کنند که خدا عالم را از چه چیزی آفریده است؟....

بزرگانی از شما برخواسته­ اند شما یعنی مردم گناباد دارای شناسنامه هستید افرادی که دانشمندی از آنها برنخواست شناسنامه ندارند. استعداد هست و دانشمندانی از شما برخواستند و به لطف الهی دارای شناسنامه هستید از علمائتان، از بزرگانتان، از اساتیدتان و آیات و حجج تان حداکثر استفاده را بکنید و بکوشید که آینده نه تنها گناباد و نه تنها خراسان رضوی را خراسان جنوبی، خراسان شمالی ایران إن شاء الله با نورتان روشن کنید.

دو توصه هم به طلاب جوانی که محضرشان هستیم دارم:

1. هیچ وقت بی وضو نباشید.

2. درس را هم فقط برای رضای خدا بخوانید.

و بدانید که سخنی جناب شیخ اشراق دارد که خداوند هرگز وقفنامه­ای تدوین نکرده که علم را به کدام شهر و روستا بدهد.(کتاب حکمت و اشراق) شما شرح حال علماء و بزرگان و فقهاء و محدثین و حکماء و رجالیون و مفسرین را که نگاه کنید، می­بینید فلان فقیه از فلان روستا و فلان حکیم از فلان روستا می­باشد.

اگر این چنین است و اگر سرزمین تان به لطف الهی سرزمین دانش پرور هست، شما هم باید سعی و تلاش خود را داشته باشید وبه بیان نورانی حضرت امیر ((علیه السلام) است که «لن تجتمعا الولیمة و العظیمة» یعنی اگر کسی خواست به جایی برسد (کسی که آخوند ولیمه بخور این بجایی نمی­رسد) فرمود ولیمه با عظیمه جمع نمی­شود؛ سورچر دانشمند نمی شود. با لن فرمود انسان باید اهل عظم باشد و آمده­ام روحانی بشوم و جای پیغمبر و امیر المؤمنین بنشینم چون علماء وارثان انبیاء هستند. فرمود اگر کسی خواست بجایی برسد عظم می­طلبد، هیچ انسان شکم چری دانشور نخواهد شد.

این بیان نورانی حضرت امیر است دیگر و ما او را به امامت قبول کردیم جان ما روح ما و قلب ما این مسئله را قبول کرده است (فرمود اگر کسی بخواهد بجایی برسد این با تن پروی و آسایش نمی­شود. بیان نورانی دیگر حضرت که می­فرماید «لن تجتمع الفطنة و البطنة» هرگز انسان پرخور فطن و دانشمند نخواهد شد.

اینها را دستور داده­اند و حیف است که انسان دانشمند نشود، این همه علوم آدم با داشتن چهارده اقیانوس بگوید کم آب هستم این صحیح نیست دیگری ابو حنیفه دارد راهش مشخص است اما ما با داشتن چهارده اقیانوس بگوییم خدای نکرده بی آبی داشته باشیم این پذیرفته نیست.

می­فرماید: «لن تجتمع الفطنة و البطنة» پس اگر این است تصمیم بگیرم که من راهم این است. چند قدم که بریم بقیه را می­برند این هم از بیانات نورانی امیر المؤمنین (س) است که مرحوم کلینی نقل کرده «من عمل بما علم اوتی بما لم یعلم» فرمود آن مقداری که انسان بلد است اگر عمل کند بقیه را می­دهند هیچ کس با زحمت بتنهایی به جایی نرسید

دولت آن است که بی خون دل آید به چنار ورنه با سعی و عمل باغ جنان این همه نیست

مگر همه با درس و بحث به اینجا رسیده­ اند؛ این درس و بحث یک مقدمه ­ای است که ما آمدیم... بالاخره بقیه را می­برند. این راه هست به برکت ائمه هدی، من ضمن کلم اعتنای روی مرحوم کلینی بزرگ داشت شما علماء و روحانیون و آیات و حجج و فضلاء و طلاب محترم گناباد ... درخواست از ذات مقدس اله که به برکت آن روح بزرگوار آن محدث همه شما را جزو علماء ربانی قرار بدهد مجدداً مقدم شما را گرامی می­داریم و از ذات اقدس اله مسئله می­کنیم همه شما و همه حوزه ­ها و همه مسئولان و نظام و همه مسئولان و همه ملت و مملکت را در سایه ولیش از هر خطری محافظت بفرماید و این نظام را تا ظهور صاحب اصلی اش از هر خطری محافظت بفرماید.

غفر الله لنا و لکم والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته

(با تشکر از آقای میری برای تنظیم متن،

متن اصلی بیانات بزودی در سایت موسسه اسرا منتشر خواهد شد)